Yer elması, bileşik giller ailesinden olan bir meyvedir. Her ne kadar meyve olsa da aslında meyve değil sebzedir. Anavatanı Kuzey Amerika olan ve Türkiye'de de üretimi çokça yapılan yer elması, yemeklerde, salatalarda veya çiğ olarak tüketilebilir. Patates veya havuç gibi toprak altında yetiştirilmektedir. Besleyici özelliği son derece yüksek olan yer elmasının sağlık açısından da olağanüstü yararları vardır. Ancak çok tüketilen sebzelerden bir tanesi değildir.

Maydanozun en kuvvetli sağlık faydaları arasında, osteoporozun önlenmesine yardımcı olmanın beraberinde kanseri kontrol etme, şeker hastalığını yönetme ve romatoid artrit yer alır. Bağışıklık sistemini güçlendirmeye yardımcı olurken, hazımsızlık, mide krampları, şişkinlik ve mide bulantısı gibi gastrointestinal problemlerin giderilmesini sağlar.

Ülkemizin hemen hemen her yerinde yetişen yaz başlarında olgunlaşması ile başlayan ve sonbahar döneminde hasat edilen bitkidir.  Kuşburnu içinde A, B, C ve K vitamini, kalsiyum, potasyum, magnezyum barındırıyor. Düzenli olarak tüketildiğinde bağışıklık sisteminin güçlendirmeye fayda sağlar.

Rengarenk bir çiçek olan şebboy çiçeği bahçelerimizi süslemede kullandığımız çiçek ile ilgili bütün merak edilenlere cevap vermeye çalışacağız.  Halk arasında gece açan çiçek olarakta bilinen. Latince orijinal ismi Matthiola olan Şebboy, Brassicaceae yani turpgiller familyasında yer alır. Şebboy Çiçeği 330 cins ve 3700 türü bulunan bu ailenin ülkemizde 85 cins ve 515 türü bulunmaktadır. Sarı, pembe, mor, turuncu ve beyaz dört parçalı çiçekler açan Şebboy çiçeğinin kokusu karanfini andırır. Çok yoğun bir kokusu vardır, bu çiçeklerindeki uçucu yağdan kaynaklanır. Ama bu yağın herhangi bir tıbbi yararı yoktur (yine de idrar söktürdüğü ve kabızlığı giderdiği söylenir), yalnızca parfüm ve kozmetik sanayiinde kullanılır. Şebboy Türkiye’de son derece sıklıkla kullanılır ve kahverengi, kırmızı gibi renkleri üretiliyor. Şebboy çiçeğinin anlamı saflık ve sevgidir. Zaten bu kadar hoş kokulu bir çiçekten de diğer bir anlam beklemek olmazdı değil mi?

Şebboy Çiçeğinin Özellikleri Nelerdir? Bakımı Nasıl Yapılır? 

1. Ana vatanı Avrupa olan Şebboy’un bilhassa parfüm sektöründe büyük önemi vardır. 
2. Şebboy Genellikle bahçelerde yetiştirilen, tohumla yetiştirilmesi tercih edilen iki ya da çok yıllık otsu bir bitkidir. Yaprakları azdır ve çiçekleri çok fazladır. 
3. Şebboy’u dikkat çekici yapan özelliklerinden bir tanesi de budur.
4. Şebboy çiçeğinin sevdiği iklim güneş alan yalnız yarı gölgeli, soğuğa ve kuraklığa dayanaklı bölgelerdir. Kolayca yetiştirilen bu süs bitkisi erken çiçeklenir. 50cm’e kadar boylanabilen şebboy eğer iyi bakılırsa 80 cm’e kadar uzayabilir. 
5. Şebboy’un yaprakları tüylü ve ufaktür ancak çiçekleri salkımlar durumunda ve yapraklarına göre son derece büyüktür. Şebboy nemli toprağı sever. 
6. Drenajı iyi yapılmış, besince zengin toprak talebi vardır. 
7. Koyu renkli ve kaliteli topraktan güzellanır. 
8. Yıl boyunca üretime makul bir çiçektir. 
9. Yüksek sıcaklığı sevmezler yalnız soğuğa karşı da dayanıklı bitkiler değildir. 
10. Kış aylarında ortalama 10 derece sıcaklık talebi vardır. 
11. Sera yetiştiriciliğinde bu sıcaklık ayarlanabilirse iyi bir sonuç elde edilebilir. 
12. Şebboy ışığı çok sever. Bol bol ışık alabileceği ortamlarda coşacaktır. 
13. Eğer serada üretim yapılıyorsa bu durum dikkate alınmalıdır. 
14. Bitki çürümeye meyillidir.
15. Özellikle serada yetiştirilen Şebboy’u iyi havalandırmak, fazla nemden güvenliğini sağlamak gerekir.
16. Bahçe şebboyu ve sarı şebboy sıklıkla bilinen şebboy çiçeği çeşitleri arasındadır. 
17. Damlama sulama tavsiyelir. 
18. Yazın toprağın tamamıyla kurumasına müsaade edilmemelidir. 
19. Eğer sağlıklı bir Şebboy çiçeği yetiştirmek istiyorsanız, doğal ortamına ahenk sağlayabilmeniz gereklidir. 
20. Kesme çiçek olarak ya da saksılarda sık yetiştirilmez, bahçe yetiştiriciliği için daha makuldur. 
21. Kesme çiçek olarak sık karşılaşmama nedenimiz ise bitkinin çok titiz oluşudur. 
22. En fazla 2 derece sıcaklıkta birkaç gün saklanabilen narin Şebboylar, dallarında açarlar unutmayalım.

Şebboy Çiçeği Nasıl Yetiştirilir?

Şebboy çiçeğini fide ya da tohum ile yetiştirebilmek mümkün. Fide ile Şebboy üretmek istiyorsanız ekim, dikim ve hasat programı şöyle yapılır. Her mevsim yetişebilen Şebboy çiçeğini tohumdan yetiştirmek için tavsiyelen 4 ayrı zaman dilimi var. Bunlar sırası ile şöyle gerçekleşiyor; ekim ayında ekilen tohumlar Aralık ayında kalıcı olarak duracağı yerlerine alınıyor ve bu bitkiden ilk ürün ilkbaharın ilk aylarında elde edilebiliyor. Kasım ayında ekilen tohumlar ise Ocak ya da şubat ayında kalıcı toprağına alınıyor ve ilk çiçekler ilkbahar mevsiminde kendini gösteriyor. Aralık ayında ekilen tohumlar mart ayında esas yerine alınırken ilk çiçeklerini ilkbaharın sonunda veriyor. Son olarak Temmuz sonunda ekilen tohumlar da eylül ayında bahçedeki esas yerine alınıyor ve kasım veya Aralık ayında ilk çiçekler kendini göstermeye başlıyor.

 Şebboy Çiçeği Ekim Zamanı?

Şebboy tohumu ile üretim yapılacaksa, büyük gözlü viyoller tercih edilmelidir. Viyol, yumurtalık da denilen,tohumu çimlendirmek amaçlı olarak kullanılan plastik aparatlara verilen addır. Çimlendirme için viyolller çok gevşek olmayacak biçimde torf ile doldurulur. İlaçlı su ile sulandıktan sonra şebboy çiçeği tohumu, viyol gözeneklerinin tam ortalarına gelecek biçimde ekilir. Ortalama 15 ile 18 derece arasında çimlenme beklenir. Tohumların 20’şer santim ara ile ekilmesi tavsiye edilir. İki hafta içerisinde çimlenmeye görülecektir. Tohumlar çimlendiği anda sıcaklık 10 dereceye düşürülür. Çimlenen tohumlar viyollerde kısa süre durduktan sonra yerlerine dikilmeye hazır hale gelir. Şebboy çimlenirken onu hastalıklara karşı koruyabilmek için, dikim yapıldıktan birkaç gün sonra, toprağın dipten hortum ile sulama yapılmalıdır. Bu sulamanın sonrasında ise damlama sulama tekniğine geçilmesi tavsiye edilir

Şebboy Çiçeğinin Faydaları Nelerdir?

Şebboy çiçeği yararları saymakla bitmez. Tıp ve kozmetik alanında sık sık kullanılan bir bitkidir. Kokusunun sinir yatıştırıcı özelliği olduğu düşünüldüğü için bahçelere sık sık ekilir. Tüketim sırasında çiçeğinin daha önceden kurutulmuş olmalıdır. Kurutulmuş Şebboy çiçeğinin suda kaynatılması ile tüketiminin, idrar söktürücü özelliği olduğu bilinir. Yaprağı toz haline getirilip bal ile karıştırıldığında elde edilen macunun ağız içi yaralarına ve çatlaklara iyi geldiği bilinir. Ancak yine de hekiminize danışmadan kullanmamanızı tavsiye ederiz.

Çok amaçlı temizleyici, parlatıcı ve daha fazlası. Doğanın muhteşem iksiri sirkenin faydaları saymakla bitmiyor. Suya ekleyeceğiniz bir parça sirke, marketlerden aldığınız bütün temizleyicilerin yerine geçebilir. Sirken hayatı nasıl daha kolay ve ucuz hale getire bileceğini görmek için şu ipuçlarını deneyin.

1. Buzdolabını temizleyin. Rafları ve duvarları yarım su ve yarı oranda sirkeyle temizleyebilirsiniz.

2. Kahve bardaklarını ve çaydanlıkları parlatın. Eşit miktarda sirke ve tuzla lekeleri hafifçe ovun.

3. Kokuları giderin. Sirke ile nemlendirilmiş bir bezle plastik kapları silerek kokulardan kurtulun.

4. Banyo mikroplarını öldürün. Bir püskürtme aparatıyla, lavabonun ve küvete sirke sıkın. Nemli bir bezle silin.

5. Giysilerdeki lekelerden kurtulun. Elbiselerdeki hafif sarılıklar ve lekeleri gidermek  için sirke ile hafifçe ovun. Temiz bir bezle silin. Bu tekniği ter lekelerini çıkartırken de kullanabilirsiniz.

6. Tuvaleti temizleyin. Tuvalete sirke döküp bir gece bekletin. Tuvalet fırçasıyla iyice ovun ve durulayın.

7. Halı lekelerini yok edin. 2 çorba kaşığı sirke ve ¼ su bardağı tuz veya kabartma tozunu karıştırın. Lekenin üzerine sürün ve kurutun. Ertesi gün elektrikli süpürgeyle vakumlayın.

8. Boya fırçalarını yenileyin. Fırçalarda kurumuş eski boyaları temizlemek için sirkeli bir kabın içerisinde bekletin. Bir saat sonra, kaynamış sirkeyle yıkayıp durulayın.

9. Musluklardaki kireç lekelerinden kurtulun. Kireç oluşumundan kurtulmak için, bir tatlı kaşık sirke ve  iki yemek kaşığı tuzla muslukları ovun.

10. Elektriklenmeyi önleyin. Çamaşırlarınızı yıkarken makinen deterjan gözüne ½ su bardağı sirke ekleyin. Asit statikliği azaltır ve tüylü kıyafetlerinizin yapışmasını önler.

11. Eski kıyafetlerinizi yenileyin . Büyük bir kaba bir fincan sirke ekleyin, kaynatın ve lekelenmiş giysileri bastırın. Gece boyunca bekletin ve sabahları lekeli kıyafetler taze ve parlak olsun.

12. Çanta ve ayakkabılarınızı parlatın. Deri çantalar ve ayakkabıların üzerini sirke ile silin. Çanta ve ayakkabılarınızın eski parlaklığına kavuştuğunu göreceksiniz.

13. Yabani otları uzaklaştırın. Bahçenizdeki yabani otların oluşumunu engellemek için, köklerine sirke dökün.

14. Solan canlı çiçekleri canlandırın. Vazonuzda ki  çiçekler solmaya başladıysa, vazoya  çeyrek suya iki yemek kaşığı sirke ve bir çay kaşığı şeker ekleyin. Karışımı vazonun içine boşaltın, çiçekleriniz canlanacaktır.

15. Kaşıntıya son verin. Sivrisinek ısırıkları ve böcek sokmalarında, pamuğa damlatılmış sirke uygulandığında kaşıntıyı durdurur ve ısırılan yeri dezenfekte eder.